ബ്രിട്ടീഷ് രാജകുടുംബത്തിലെ ഏറ്റവും ജനപ്രിയ വ്യക്തിത്വങ്ങളിലൊരാളായിരുന്ന ഡയാന രാജകുമാരിയുടെ വിയോഗത്തിന് ഇന്ന് 29 വർഷം തികയുന്നു. സൗന്ദര്യവും ലാളിത്യവും മാനുഷിക പരിഗണനയും കൊണ്ട് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ജനങ്ങളുടെ ഹൃദയം കീഴടക്കിയ ഡയാനയെ ഇന്നും “ജനങ്ങളുടെ രാജകുമാരി” (People’s Princess) എന്ന വിശേഷണത്തോടെയാണ് ഓർക്കുന്നത്.
1961 ജൂലൈ 1-ന് ഇംഗ്ലണ്ടിലെ സാൻഡ്രിംഗാമിലാണ് ഡയാന ഫ്രാൻസിസ് സ്പെൻസറിന്റെ ജനനം. 1981-ൽ അന്നത്തെ ചാൾസ് രാജകുമാരനുമായുള്ള വിവാഹത്തോടെയാണ് അവർ ലോകശ്രദ്ധയുടെ കേന്ദ്രമായത്. കോടിക്കണക്കിന് ആളുകൾ ടെലിവിഷനിലൂടെ വീക്ഷിച്ച ആ രാജകീയ വിവാഹം ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ ചടങ്ങുകളിലൊന്നായിരുന്നു. വില്യം, ഹാരി എന്നീ രണ്ട് മക്കളുടെ മാതാവായ ഡയാന പിന്നീട് 1996-ൽ ചാൾസുമായി വിവാഹമോചനം നേടി.
രാജകീയ ജീവിതത്തിനപ്പുറം സാമൂഹിക സേവന രംഗത്തായിരുന്നു ഡയാനയുടെ യഥാർഥ സ്വാധീനം പ്രകടമായത്. എയ്ഡ്സ് രോഗികളോടുള്ള സമൂഹത്തിന്റെ സമീപനം മാറ്റാൻ അവർ നടത്തിയ ഇടപെടലുകൾ വലിയ ശ്രദ്ധ നേടി. ലാൻഡ്മൈനുകൾ നിരോധിക്കണമെന്ന ആഹ്വാനവുമായി യുദ്ധബാധിത പ്രദേശങ്ങൾ സന്ദർശിച്ചതും ഭവനരഹിതർക്കും ഗുരുതര രോഗബാധിതർക്കും കുട്ടികൾക്കുമായി നടത്തിയ ജീവകാരുണ്യ പ്രവർത്തനങ്ങളും ഡയാനയെ ലോകത്തിന്റെ പ്രിയങ്കരിയാക്കി.
1997 ഓഗസ്റ്റ് 31-ന് ഫ്രാൻസിലെ പാരിസിലെ പോന്ത് ദെ ലാൽമ (Pont de l’Alma) തുരങ്കത്തിൽ ഉണ്ടായ വാഹനാപകടത്തിലാണ് ഡയാനയ്ക്ക് ഗുരുതരമായി പരിക്കേറ്റത്. ആശുപത്രിയിലെത്തിച്ചെങ്കിലും ജീവൻ രക്ഷിക്കാനായില്ല. അന്ന് 36 വയസായിരുന്നു. കാമുകനായ ഡോഡി അൽ-ഫയീദും വാഹനത്തിന്റെ ഡ്രൈവറായ ഹെൻറി പോളും അപകടത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു. പാപ്പരാസി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാരുടെ പിന്തുടരലും അമിതവേഗവും ഉൾപ്പെടെയുള്ള കാരണങ്ങളാണ് അപകടത്തിന് വഴിവെച്ചതെന്നാണ് പിന്നീട് നടന്ന അന്വേഷണങ്ങളിൽ കണ്ടെത്തിയത്.
ഡയാനയുടെ മരണവാർത്ത ലോകത്തെ നടുക്കിയിരുന്നു. ലണ്ടനിലെ കെൻസിങ്ടൺ കൊട്ടാരത്തിന് മുന്നിൽ ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾ പൂക്കളർപ്പിച്ചും മെഴുകുതിരികൾ തെളിച്ചും ആദരാഞ്ജലി അർപ്പിച്ചു. 1997 സെപ്റ്റംബർ 6-ന് നടന്ന സംസ്കാരച്ചടങ്ങ് ലോകമെമ്പാടുമായി ഏകദേശം 2.5 ബില്യൺ ആളുകൾ ടെലിവിഷനിലൂടെ വീക്ഷിച്ചതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
വിയോഗത്തിന് 29 വർഷങ്ങൾ പിന്നിട്ടിട്ടും ഡയാനയുടെ ഓർമകൾ ഇന്നും മായാതെ നിലനിൽക്കുന്നു. മാനുഷിക മൂല്യങ്ങൾക്കും ജീവകാരുണ്യ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കും അവർ നൽകിയ പ്രാധാന്യം പുതിയ തലമുറയ്ക്കും പ്രചോദനമാണ്. ബ്രിട്ടീഷ് രാജകുടുംബത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ മാത്രമല്ല, ലോകചരിത്രത്തിലും തന്റേതായ വ്യക്തിമുദ്ര പതിപ്പിച്ച വ്യക്തിത്വമായാണ് ഡയാന രാജകുമാരിയെ ഇന്നും ലോകം അനുസ്മരിക്കുന്നത്.